IAIN BANKS

Bayan Arıza tarafından 9 - Şubat - 2011 tarihinde yazıldı.

IAIN BANKS "Rock Laneti"

"Eşekarısı Fabrikası" adlı romanı Türkçe'ye çevrildiğinde uzun süre konuşulur. Dünyada olduğu gibi ülkemizde de yankılar uyandıran bu romanında, çocuk ve şiddet öğelerine yer vermiştir. Birçok eleştirmen O'nu yere göğe sığdıramaz ve çağdaş İngiliz edebiyatının umudu olarak görür. Eşekarısı Fabrikası, 80'lerin başında özellikle İngiltere'de en çok okunanlar arasında girer. Kimileri O'na övgüler yağdırır, kimileri  ise yazdıklarını çok alışılmaz bulur. Romanlarında çok sık yer verdiği şiddet öğesini sert bir dille eleştirir, yergilere boğarlar.  

Size bahsedeceğim kitabı ise "Rock Laneti"  -orjinal adı ile Espaider Street-  adını taşıyor. Diğer romanlarından daha yalın bir roman sunuyor bize. Rock Laneti, Daniel Weird adlı bir adamın hayat hikayesi aslında. Weird, şarkı sözü yazmakta ve bestelemektedir. Bu adam, fiziksel olarak vasat, sakar, korkak, kendi halinde, alçakgönüllü  ama çok   iyi bir müzisyen. Birgün Frozen Gold grubunun konserine gider. Konser bitince adamların yanına gider ve onlara şarkılardan bahseder. Çünkü bu grup sıkıdır ama hiç kendi şarkıları yoktur. Cover yapmaktadırlar. Aradıklarının kendisinde olduğunu söyler. Böyle başlayan bir muhabbet Frozen Gold'u inanılmaz başarılara, şana, şöhrete ve paraya sürükler. Artık dünyanın en iyi grubu onlardır. Tüm şarkıları Weird yaratmaktadır. Konserler, albümler, anlaşmalar, çılgınlıklar, sevgi, arkadaşlık…Çok para kazanırlar. O kadar çok kazanırlar ki nasıl, neye harcayacaklarını bilemezler. Grup üyelerinden Davey'în ölümü, Christine'e yapılan suikast..Olaylar çok hızlı gelişmektedir. 

Kahramanımız, grubun dağılmasıyla uzun yıllar süren bir hesaplaşma sürecine girer. Herşey için -tüm bu talihsizlikler için- kendini suçlar. Bir intihar kararının gerekçesi olarak son derece hoş bir üslupla anlattığı hayat hikayesinin sonunda aldığı karar ise yine "sıradışıdır".

"Vitrinde yaşama" nın başdöndürücü cazibesi ile tevazu, yalınlık, sevgi, dostluk ve "hayat beceriksizliği" gibi değerlerin çatıştığı bir dünya, biraz da taraflı bir dille anlatılıyor bu romanda. Rock'ın temsil ettiği herşeyden ürken ahlakçı tutuculuğu da, rock'ın eğlence endüstrisinin ehlileştirilmiş bir alt kolu haline gelmesinde önemli rolü olan "çılgınlık" ideolojisine de ironik bir mesafeden bakıyor Banks. Sadece rock dünyasını daha içeriden tanımak isteyen genç okurların değil, bütün ciddi edebiyat okurlarının ilgisini çekebileceğini umuyorum.

YAPITLARINDAN BAZILARI

1984 – The Wasp Factory (Dilimize "Eşekarısı Fabrikası" adı ile çevrilmiştir)
1985 – Walking on Glass
1986-  The Bridge
1987-  Espaider Street (Dilimize "Rock Laneti" adı ile çevrilmiştir)
1989-  Canal Dreams
1992 – The Crow Road
1993 – Complicity
1995 – Whit
1997 – A Song of Stone